Zaadvaste zaden en rassen

Zaadvaste zaden zijn zaden die boeren zelf kunnen oogsten van zaadvaste groenterassen, die het volgende jaar tot hetzelfde gewas uitgroeien. Caring Farmers zet zich in voor meer kennis en gebruik van zaadvaste rassen en zaden middels een levende zadenbank en een cursus zaadteelt. Het doel is om boeren minder afhankelijk te maken van de alomtegenwoordige F1-hybride zaden, zaden voor eenmalig gebruik verkocht door grote bedrijven die vaak het patent erop bezitten. Zaadvaste zaden geven boeren meer autonomie. Daarnaast brengen ze biodiversiteit, technieken en ambachten terug en ze leiden tot meer voedselzekerheid.

Voor meer informatie over zaadvaste zaden en rassen, zie de verdere informatie onderaan deze pagina.

Cursus Zaadteelt Zaadvaste Rassen

De cursus Zaadteelt Zaadvaste Rassen is bedoeld voor boeren, tuinders en andere geïnteresseerden die aan de slag willen (of zijn) met selectie, vermeerdering, instandhouding en/of veredeling van zaadvaste zaden. Het doel van de cursus is om cursisten een basis te bieden om daarmee zelf zaden te kunnen vermeerderen en te kunnen beslissen welke methoden daarvoor te gebruiken. De cursus bestaat uit theorie, praktische oefeningen en groepswerk.

De eerstvolgende cursus vindt plaats op 13 maart 2026. Je kunt je inschrijven via het aanmeldformulier. Er zijn nog enkele plekken.

Levende Zadenbank

Caring Farmers, De Zaderij en Stichting Zaadgoed hebben zich in 2023, 2024 en 2025 ingezet voor een Levende Zadenbank met dank een EU/SABE subsidie. Ook in 2026 gaan we weer van start dankzij een bijdrage van Stichting de Hoorn.

De Levende Zaadbank betekent een professionaliseringsslag en een duurzame markt voor zaadvaste zaden. Het doel is een netwerk te ontwikkelen waarin zaden en kennis uitgewisseld en behouden wordt. Het ‘levende’ aan deze zadenbank is de mens (boer, tuinder, veredelaar) die naast het telen van zaden ook zorgt dat kennis over zaden en bijzondere rassen in leven blijft. De Levende Zadenbank staat voor gezamenlijkheid: het uitwisselen en het in stand houden van diversiteit van bijzondere (oude en nieuwe) rassen.

Samen met de Zaderij en Stichting Zaadgoed hebben we meer telers opgeleid om hun eigen groenterassen te telen waarvan de zaden weer gebruikt kunnen worden in het volgende seizoen. De teler is hiermee ook in staat de rassen zelf te door ontwikkelen. 

Resultaten twee jaar campagne Levende Zadenbank

  • In totaal zijn 35 telers opgeleid door Stichting Zaadgoed om hun eigen zaden te telen.
  • Het aantal groenterassen bij zadenvermeerderaar en verkoper – De Zaderij – is uitgebreid van 65 naar 85.
  • Het aantal telers dat levert aan de Zaderij groeide van 18 naar rond de 50. De zaden vinden hun weg naar tuinders in het hele land, maar ook naar consumenten met moestuinen.
  • Door bijeenkomsten rondom oude en vergeten rassen is het bewustzijn en de kennis onder tuinders en consumenten toegenomen. Er zijn twee verdiepingsdagen georganiseerd om meer uitwisseling van zaden en kennis te bevorderen. Hiermee zijn nieuwe netwerken en dwarsverbanden tussen bestaande netwerken ontstaan.
  • Alle kennis wordt gebundeld in een nieuwe cursus van de Warmonderhof, zodat ook de komende jaren jonge boeren, zijinstromers en tuinders kunnen leren om zelf zaad te vermeerderen en nieuwe rassen te kweken.
 

Voor meer informatie over alle resultaten, is het eindverslag 2023-2024 te raadplegen.

Blijf op de hoogte

Schrijf je in voor het netwerk en ontvang de speciale nieuwsbrief met specifieke updates over dit onderwerp.

Schrijf je in voor de nieuwsbrief van Caring Farmers om op de hoogte te blijven van alle Caring Farmers activiteiten.

Agenda

Toekomstige activiteiten

Er zijn (nog) geen evenementen gevonden.

Reeds geweest

Er zijn geen evenementen gevonden.

Het laatste nieuws

Er is (nog) geen nieuws gevonden.

Verdere informatie over Zaadvaste Rassen en Zaden

Wereldwijd is het aantal groenterassen dat we telen en eten enorm afgenomen. Van de 30.000 eetbare planten komt op dit moment 95% van onze voedselcalorieën van 30 soorten. Ons voedsel is nog nooit zo uniform geweest. De zaadhandel is steeds meer in de handen gekomen van grote multinationals die ook pesticiden produceren. Meer dan 90% van alle groenten die we eten, komen van F1-hybride zaden, vaak ook met patenten erop. Boeren en tuinders zijn hierdoor afhankelijk van de zaadbedrijven, waar zij jaar op jaar opnieuw zaden moeten inkopen.

Met zaadvaste zaden krijgt de boer weer de touwtjes in handen. En wat ook erg belangrijk is: de biodiversiteit neemt toe, in de landbouw én op ons bord. Vaak spreken we bij biodiversiteit over verscheidenheid in soorten, maar ook verscheidenheid van rassen en de genetische variëteit binnen een ras horen daarbij.

Die biodiversiteit leidt tot meer voedselzekerheid. Doordat zaadvaste rassen genetisch meer divers zijn, kunnen ze meebewegen met klimaatverandering en zijn robuuster bij wisselende weersomstandigheden. Daarnaast scoren zaadvaste groenten vaak beter op voedingswaarde en smaak.

Verhelderende media

  • De Groene Amsterdammer schrijft over de opkomst van zaadveredeling als een kapitaalintensieve hightechindustrie en belicht de gevaren hiervan.
  • De Zaderij vertelt over het belang van zaadvaste zaden.
  • Odin laat boeren aan het woord die werken met zaadvaste gewassen: in de (moes)tuin, in de akkerbouw en in de veredeling.
  • Trouw interviewt Cor Zenhorst, groente- en zaadteler en voorzitter van de stichting Zaadgoed. 
  • Binnenstebuiten bezoekt de boerderij van Teun Luijt die zaadvaste zaden teelt.
  • MaatschapWij schrijft over de historische achtergrond van het industrialiseren van zaadteelt.
 

Thuis aan de slag

Op Do It Yourself Seeds vind je een overzicht van 40 filmpjes van 40 verschillende soorten groenten en kruiden om ze zelf te kweken. ZAAIGOED in OVERVLOED is een serie waarmee iedereen kan leren hoe je zelf groentezaden teelt. Het biedt de basis van theorie en praktijk, een ABC van de zadenteelt en toont alle noodzakelijke stappen voor het telen van zaden van meer dan 40 verschillende groenten.

Met dank aan

Er zijn (nog) geen sponsors gevonden.
de zaderij biologische zaadvasten zaden en zaadvaste rassen